De eerste graphic novel van Frenk Meeuwsen, Zen zonder meester, besprak ik in 2017. Ik had vooraf de nodige scepsis, maar ik liet me toch inpalmen door het boek. Daarna maakte Meeuwsen Jaar nul (2020), waarin hij vertelt hoe zijn alter ego Frenkel op latere leeftijd vader wordt van zoon Rufus. Dat boek is me ontgaan. Mogelijk is het interessant om het eens te lezen naast Late vader van Thomas Rosenboom.
De beeldroman die begin van deze maand verscheen heet Rufus en uit die titel blijkt al dat dit boek aansluit bij het vorige. Het gaat overigens niet alleen over Rufus; Frenkel speelt weer een prominente rol.
Frenkel maakt zich zorgen om zijn hart. Toen hij een stel jongens achternazat die hun afval (pizzadozen) niet opruimden, moest hij duidelijk bijkomen. Samen met Rufus, zijn zoontje van vierenhalf, kijkt hij naar de film Pinokkio met de dreigende walvis. Doordat zijn vader naast hem zit, is het veilig voor Rufus, maar er zwemt een walvis in het leven van Frenkel, een voortdurende dreiging.
Rufus is nogal bezig met de dood: wie komt er in hun huis wonen als zij uitgestorven zijn? Hij heeft ook fantasieën over het zijn van een superheld. Als hij in de tuin speelt, knijpt hij de watertoevoer af door op de tuinslang te gaan staan. Frenkel is bang voor zijn eigen vernauwde aderen, die als een tuinslang dichtgedrukt zouden kunnen worden.
De dood op de motorfiets
Uiteindelijk krijgt Frenkel een hartaanval, waarbij hij opgehaald wordt door de engel des doods, op een motorfiets. Dat doet sterk denken aan het verhaal De dood op de motorfiets van Johan Daisne. De hoofdpersoon ontkomt daarin aan de dood, wat ook met Frenkel zal gebeuren.
Frenkel wordt bij Jezus gebracht, die traditiegetrouw over water kan lopen. Dat blijkt Frenkel ook te kunnen, totdat hij zich bewust wordt van waarop hij loopt en dan zinkt hij. Hetzelfde komt voor in een Bijbelverhaal, waarbij niet alleen Jezus over het water loopt, maar ook Petrus. Als zijn geloof begint te wankelen, zinkt hij.
Onderwaterwereld
Hij komt in een onderwaterwereld terecht. Je kunt dat zien als een tussenwereld. Tussen leven en dood, maar ook tussen bewustzijn en niet-bewustzijn. De octopus met zijn zuignappen is ook de arts met zijn stethoscoop of met de plakkertjes die hij aanbrengt op de borst van Frenkel.
In de onderwaterwereld ontmoet Frenkel iemand anders, een medepatiënt, maar hij is zich niet helemaal bewust van wat er gebeurt. Rufus heeft talent voor tekenen. Hij tekent wat er gebeurt. Maar hij is ook de superheld die zijn vader wil redden. Uiteindelijk redt Frenkel het, mogelijk mede door de gedachte aan zijn zoon die hem de sterke wil geeft om verder te leven.
Rufus is een prachtige strip, waarbij Meeuwsen de mogelijkheden van het medium uitbuit. In een strip kun je immers beelden geven aan die dingen waarvoor de woorden eigenlijk tekortschieten. De onderwaterwereld is een mooie metafoor voor de tussenwereld waarin Frenkel zich bevindt. Op de slottekening vliegt een reiger hoog in de lucht. Die reiger is er ook in de begintekening, als hij boven de stad vliegt. Maar aan het slot is er alleen maar lucht, wolken (en in de verte een vliegtuig). Je proeft de ruimte die er voor Frenkel gekomen is.
Compositie
Het boek zit goed in elkaar. De metafoor van de onderwaterwereld wordt voorbereid door de film van Pinokkio en de dreiging van de dood zit niet alleen al in de vragen die Rufus stelt, maar ook door het incident met een fietser met oortjes in, die Frenkel nog net kan behoeden voor een ongeluk. De vrouw van Frenkel geeft doeken een verfbad, waarbij ze een donkere en een lichte helft krijgen, zoals Frenkel zich ook op het grensgebied van licht en donker bevindt.
Frenk Meeuwsen heeft een soepele manier van vertellen, waarbij je gemakkelijk van de ene scène in de andere glijdt. Er zit ook souplesse in zijn tekenstijl. Verhoudingen kloppen, personen bewegen zich natuurlijk. De inkleuring ondersteunt de lichtheid of de donkerte van de gebeurtenissen. Ik noteer Rufus alvast voor mijn eindejaarslijstje.
Geen opmerkingen:
Een reactie posten